skip to main content

Βυζαντινή Εποχή

Με την επικράτηση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας και την οργάνωση των επαρχιών της σε θέματα, σε μόνιμες δηλαδή διοικητικές και στρατιωτικές περιφέρειες, η Αλικαρνασσός εντάσσεται στο ναυτικό θέμα των Κιβυρραιωτών.

Τότε έγινε γνωστή από τις ταραχές που προκάλεσε για το ζήτημα του Μονοφυσιτισμού ο επίσκοπος της, Ιουλιανός στη σύγκρουσή του με τον επίσκοπο Αντιοχείας. Τελικά ο Ιουλιανός εξορίστηκε από τον αυτοκράτορα Ιουστίνο. Στη διάρκεια του Βυζαντινού κράτους η Αλικαρνασσός γίνεται και πάλι σπουδαίο εμπορικό κέντρο και γι' αυτό την λεηλάτησαν πολλές φορές οι Άραβες. Οι επιδρομές αυτές δεν την άφησαν ανεπηρέαστη, αφού η άμυνα της βελτιώθηκε με σειρά οχυρωματικών έργων για την αποτελεσματική προστασία όχι μόνο των ναυτικών εγκαταστάσεων του βυζαντινού στόλου αλλά και για την ελευθερία του εμπορίου που δέχτηκε τότε καίριο πλήγμα. Η ακμή της πόλης συνεχίστηκε και μετά τον 11ο αιώνα, γιατί η σπουδαιότητα αυτού του εμπορικού κέντρου δεν αγνοήθηκε από τους Βενετούς και τους Γενουάτες εμπόρους.

Το 13ο αιώνα, με την εμφάνιση των Τούρκων η Αλικαρνασσός ανήκε στο σαντζάκι του Μπεή Μεντές, στο ελαγιέτ της Ανατολής και καταλήφθηκε προσωρινά από Οθωμανούς (1390) μέχρι την εμφάνιση του Ταμερλάνου στην Άγκυρα (1402). Στο τέλος του 14ου αιώνα η Αλικαρνασσός περιήλθε στους Ιωαννίτες ιππότες της Ρόδου , οι οποίοι ενίσχυσαν τα οχυρωματικά έργα της με την κατασκευή του φρουρίου της και βελτίωσαν την άμυνά της. Η εμπορική όμως κίνηση της πόλης περιορίστηκε. Το οχυρωμένο φρούριό της, που είχε ονομαστεί από τους Ιωαννίτες, Άγιος Πέτρος δεν επαρκούσε για την προστασία της από τις συνεχείς τουρκικές επιδρομές και λεηλασίες. Τότε οι ιππότες εποίκισαν την Αλικαρνασσό με Έλληνες της Κύπρου και διατήρησαν με τον τρόπο αυτό τον ελληνικό της χαρακτήρα αλλά δεν την έσωσαν από την παρακμή.

Στα 1522 καταλαμβάνεται από το Σουλτάνο Σουλεϊμάν το Μεγαλοπρεπή και μετά την άλωσή της από αυτόν ερημώνει και τελειώνει η ηρωική της εποχή. Από τότε αναφέρεται μόνο ο βομβαρδισμός της, κατά τα Ορλοφικά, από το ρωσικό στόλο, ο οποίος προσπάθησε δύο φορές να την καταλάβει (1768 - 1769) και απέτυχε.

Με την έκρηξη της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 ο πληθυσμός που ζούσε εκεί κατέφυγε στην Ελλάδα, για να αποφύγει τις διώξεις των Τούρκων. Χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία του Γερμανού περιηγητή Πρόκες - Όστεν (Prokesch von Osten), ο οποίος επισκέφθηκε την Αλικαρνασσό στα 1827 και διαπίστωσε ότι τότε την κατοικούσαν 2.000 τουρκικές οικογένειες και μόνο 100 ελληνικές! Όσο για την πόλη είχε χάσει κάθε ίχνος της παλιάς της χλιδής.

 

Βιβλιογραφία

  1. J. Droysen - "Ιστορία των διαδόχων του Μεγάλου Αλεξάνδρου" τ. 2
  2. Σπανάκης Σ. - "Πόλεις και χωριά της Κρήτης"
  3. Στ. Αβάρας - "Το Μαυσωλείον της Αλικαρνασσού"
  4. Ιστορία Ελληνικού Έθνους - Αθήνα 1932, τ. Γ2